อักษร ล้านนา <03/02/55>
อักษรธรรมล้านนา
( ตั๋วเมือง )
อักษรธรรมล้านนา
หรือตัวเมือง เป็นอักษรที่สำคัญ และแพร่หลายในล้านนามาก
การกำเนิดอักษรธรรมล้านนาก็คล้ายกับการกำเนิดอักษรทั้งหลาย
คือ ปรับปรุงจากอักษรที่มีอยู่เป็นระบบมาแล้ว คือ อักษรมอญ
หลักฐานเกี่ยวกับการกำเนิดอักษรธรรมล้านนาไม่ปรากฎ
หลักฐานอักษรธรรมล้านนาเก่าที่สุดเท่าที่พบในปัจจุบัน คือ
จารึกลานทอง พบที่สุโขทัย
จารึกได้ระบุศักราชไว้ตรงกับ พ.ศ. ๑๙๑๙ อย่างไรก็ตาม
ยังไม่พบหลักฐานว่า
อักษรธรรมล้านนาเกิดขึ้นในสมัยใด
เพราะอักษรธรรมล้านนามีกำเนิดจากพัฒนาการของภาษา
คือ ค่อยๆเปลี่ยนแปลงทีละน้อยจึงอาศัยเวลานาน
การกำเนิดอักษรธรรมล้านนา
มีสาเหตุสำคัญมากจาความจำเป็นทางศาสนาเพื่อเขียนพระธรรมคำภีร์ให้เป็นสื่อ
แก่คนในวงกว้าง
อักษรธรรมล้านนาจึงเริ่มต้นจากการใช้เขียนภาษาบาลีเป็นหลัก
ต่อมาดัดแปลงเพื่อใช้เขียนภาษาเมืองด้วย
อักษรธรรมล้านนา
หรือ ตั๋วเมือง มักใช้จารบนคัมภีร์ใบลาน พับสา เอกสารโบราณ
โดยเฉพาะเรื่องราวต่างๆ เกี่ยวกับศาสนา
เช่น ตำราภาษาบาลี ชาดก เรื่องราวการกัลปนาสิ่งของแก่วัด
นอกจากนั้นยังใช้บันทึกเอกสารต่างๆ อันเกี่ยวเนื่องในพุทธศาสนา
ตำราโหราศาสตร์
ตำราแพทย์ บทกวีนิพนธ์ และคร่าวซอ
การใช้อักษรธรรมล้านนามักจะขาดช่วงหรือชะงักไปบ้างตามความผันผวนของเหตุการณ์บ้านเมือง
แต่ก็ยังสามารถสืบทอดกันตลอดมาได้เป็นอย่างดี จนกระทั่งในปี พ.ศ. ๒๔๘๓
เมื่อมีการประกาศใช้รัฐนิยม ฉบับที่ ๓ ว่าด้วย
ภาษาและหนังสือกับหน้าที่พลเมือง
ห้ามการเรียนการสอนอักษรท้องถิ่น
การใช้อักษรธรรมล้านนาจึงหยุดชะงักไปเป็นเวลานาน
ประกอบกับความแพร่หลายในการใช้อักษรไทยปัจจุบันของสื่อมวลชนทุกแขนง
การใช้อักษรธรรมล้านนาจึงเสื่อมลงตามลำดับ
ปัจจุบันได้มีความพยายามที่จะฟื้นฟูอักษรธรรมล้านนาขึ้นอีก
โดยได้จัดให้มีการเรียนการสอนอักษรธรรมล้านนาตามวัดในภาคเหนือ
และสถาบันการศึกษาต่างๆ ทั้งมหาวิทยาลัย และโรงเรียนมัธยม
อักษรธรรมล้านนา
หรือ ตั๋วเมือง เป็นตัวอักษรที่ใช้กันอย่างแพร่หลายและสำคัญที่สุด
ลูกหลานคนเมืองจำเป็นต้องศึกษาเพื่อให้มีการสืบสานไว้ให้คู่แผ่นดินล้านนาตราบนานเท่านาน
สำหรับการวิธีการศึกษาการเขียนอักษาล้านนา ได้แนบไฟล์การเรียนภาษาล้านนาด้วยตนเอง 24 ชั้งโมง โดย พระมหามิลินท์ อนาคาริโก มาให้ศึกษากันด้วยตัวเองกันนะด้วยครับ ด้วยความปราถนาดีจาก งานนิติการ สำนักปลัดฯ
|